บริษัท โรงพยาบาลเอกชล จำกัด (มหาชน)SET: AHC🇬🇧 EN
นี่คือบริษัทของคุณใช่หรือไม่?อ้างสิทธิ์โปรไฟล์ · Claim this profile →

การบริหารความเสี่ยง · 2025

นโยบายและแผนการบริหารความเสี่ยง

บทนำหลัก

บริษัทฯ ตระหนักถึงความสำคัญของการบริหารความเสี่ยง ซึ่งถือเป็นองค์ประกอบที่สำคัญของหลักการกำกับดูแลกิจการที่ดี โดยเชื่อมั่นว่าการบริหารความเสี่ยงเป็นกลไกสำคัญ และเป็นเครื่องมือในการบริหารงานที่จะทำให้บรรลุวัตถุประสงค์และเป้าหมายของบริษัทที่ตั้งไว้ ตลอดจนช่วยลดอุปสรรคหรือสิ่งที่ไม่คาดหวังที่อาจจะเกิดขึ้นทั้งในด้านผลกำไร การปฏิบัติงาน ความเชื่อถือจากผู้ลงทุนและผู้มีส่วนได้เสียอื่นๆ ต่อบริษัท คณะกรรมการบริษัทจึงกำหนดนโยบายการบริหารความเสี่ยงสำหรับบริษัท ดังนี้

1. บริษัทฯ ดำเนินธุรกิจภายใต้ความเสี่ยงที่ยอมรับได้เพื่อให้บรรลุวัตถุประสงค์ขององค์กรโดยกำหนดให้การบริหารความเสี่ยงเป็นส่วนหนึ่งของการตัดสินใจ การวางแผนกลยุทธ์ และจัดทำแผนธุรกิจ รวมถึงกระบวนการบริหารงานโครงการต่างๆ

2. การบริหารความเสี่ยงเป็นหนึ่งในวัฒนธรรมสำคัญขององค์กร ที่จำเป็นต้องดำเนินการอย่างมีประสิทธิภาพและประสิทธิผล โดยกำหนดให้การบริหารความเสี่ยงเป็นความรับผิดชอบของผู้บริหารและพนักงานในทุกระดับชั้นที่ต้องตระหนักถึงความเสี่ยงที่มีในการปฏิบัติงานในหน่วยงานของตนและองค์กร โดยให้ความสำคัญในการบริหารความเสี่ยงด้านต่างๆ ในระดับที่เพียงพอและเหมาะสม

3. กำหนดให้มีกระบวนการ แนวทาง และมาตรการในการบริหารความเสี่ยงที่มีคุณภาพเหมาะสมในระดับสากลและเพียงพอ รวมถึงการบ่งชี้ วิเคราะห์ ประเมิน จัดลำดับ จัดการ ควบคุม ติดตาม รายงาน ประเมินผล และสื่อสารให้ข้อมูลเกี่ยวกับความเสี่ยงอย่างต่อเนื่องสม่ำเสมอ และปฏิบัติทั่วทั้งบริษัท โดยมีการแต่งตั้งคณะทำงานบริหารความเสี่ยงระดับองค์กร

4. คณะทำงานบริหารความเสี่ยงระดับองค์กรมีหน้าที่

4.1 ระบุความเสี่ยงอย่างทันเวลา

4.2 วิเคราะห์ ประเมิน และจัดลำดับโอกาสของการเกิดความเสี่ยงและผลกระทบ หากเกิดเหตุการณ์

4.3 บริหารจัดการความเสี่ยงให้สอดคล้องตามกระบวนการบริหารความเสี่ยงที่กำหนดไว้ โดยคำนึงถึงค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้อง

และผลกระทบที่ได้รับจากการจัดการความเสี่ยงดังกล่าว

4.4 ติดตามและประเมินผล เพื่อให้มั่นใจว่าความเสี่ยงขององค์กรได้รับการจัดการอย่างเหมาะสม

5. คณะทำงานบริหารความเสี่ยงระดับองค์กรเป็นผู้กำกับดูแลและสนับสนุนการนำนโยบาย การบริหารความเสี่ยงนี้ไปปฏิบัติในบริษัทและรายงานผ่านทางกรรมการบริหาร

6. ฝ่ายจัดการเป็นผู้รับผิดชอบในการนำนโยบายการบริหารความเสี่ยงไปปฏิบัติ โดยคณะกรรมการบริษัท ติดตามการนำไปใช้อย่างต่อเนื่อง

7. ในกรณีฝ่ายจัดการพบว่านโยบายการบริหารความเสี่ยงไม่เหมาะสมกับสภาพการดำเนินธุรกิจ ต้องนำเสนอต่อคณะกรรมการบริษัท เพื่อขออนุมัติในการปรับปรุงนโยบายบริหารความเสี่ยง

8. คณะกรรมการบริษัทจะทบทวนนโยบายการบริหารความเสี่ยงทุกปี เพื่อให้มั่นใจว่านโยบายดังกล่าวยังเหมาะสมกับสภาพแวดล้อม การดำเนินธุรกิจของบริษัท


นโยบายการบริหารความเสี่ยงองค์กรฉบับนี้ได้ผ่านความเห็นชอบจากที่ประชุมคณะกรรมการบริษัท ครั้งที่ 360 วันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2568 และให้มีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2568 เป็นต้นไป

รายละเอียดนโยบายและแผน

บริษัทกำหนดนโยบายและแผนการบริหารความเสี่ยง โดยกำหนดเกณฑ์การพิจารณาผลกระทบทางคุณภาพ

Risk Assessment Matrix with Risk Appetite

Risk Assessment Matrix (R)

ความถี่ในการเกิดอุบัติการณ์ (Likelihood: L)

ไม่เคยเกิด

น้อย

ปานกลาง

บ่อย

บ่อยมาก

1

2

3

4

5

ผลกระทบและระดับความรุนแรง (Severity: S)

สูงมาก/รุนแรง I

5

5

10

15

20

25

สูง G, H

4

4

8

12

16

20

ปานกลาง E, F

3

3

6

9

12

15

น้อย C, D

2

2

4

6

8

10

น้อยมาก A, B

1

1

2

3

4

5

ระดับของความเสี่ยง

หมายเหตุ:

  1. ตัวเลขในตาราง คือ ลำดับที่ความเสี่ยงจาก ตามคะแนนสูงสุดของตารางผลกระทบ และ โอกาสที่จะเกิดความเสี่ยง (SxL)

  2. ความเสี่ยงในระดับสูงและสูงมาก นำมาวางแผนบริหารความเสี่ยง (Enterprise Risk Management: ERM)

  3. ความเสี่ยงระดับปานกลางลงไป นำไปทำการควบคุมภายใน (Internal Control: IC)

ตารางการแก้ไข (Risk Rating)

ระดับความเสี่ยง

ระดับของผู้บริหารความเสี่ยง

15-25

สูงมาก

ผู้บริหารระดับสูง : ดำเนินการแก้ไขด่วน/กำหนดนโยบายป้องกันการเกิดซ้ำ

8-14

สูง

ระดับกลาง : ดำเนินการแก้ไข ร่วมทีมคุณภาพที่เกี่ยวข้อง/คณะกรรมการบริหารรพ.

4-7

ปานกลาง

ระดับต้น : ดำเนินการแก้ไข ร่วมทีมคุณภาพที่เกี่ยวข้อง

1-3

น้อย

ระดับปฏิบัติการ : ดำเนินการแก้ไข กำหนดแนวทาง/นโยบาย ป้องกันความเสี่ยง

ประเมินระดับความเสี่ยง (Risk scoring or Risk prioritization) และการแก้ไข

แบ่งระดับของความเสี่ยงออกเป็น 5 ระดับ และมีค่าความเสี่ยงรวมเท่ากับ 25 คะแนน

• ความเสี่ยงระดับน้อย (Low risk) แสดงด้วยสีเขียว

ระดับคะแนน 1-3 คือ ระดับที่ยอมรับได้ โดยไม่ต้องควบคุมความเสี่ยง หรือบริหารความเสี่ยงเมื่อมีทรัพยากรมากพอ

• ความเสี่ยงระดับปานกลาง (Moderate risk) แสดงด้วยสีเหลือง

ระดับคะแนน 4-7 คือ ระดับที่ยอมรับได้ แต่ต้องมีการควบคุมเพื่อป้องกันไม่ให้ความเสี่ยงเพิ่มขึ้นไปยังระดับที่ยอมรับไม่ได้ และบริหารความเสี่ยงเร็วที่สุดที่สามารถทำได้ และไม่ควรเกิน 1 รอบปีงบประมาณ

• ความเสี่ยงระดับสูง (High risk) แสดงด้วยสีส้ม

ระดับคะแนน 8-14 คือ ระดับที่ไม่สามารถยอมรับได้ ต้องมีการจัดการความเสี่ยงเพิ่มให้อยู่ในระดับที่ยอมรับได้โดยเร็วที่สุดที่สามารถทำได้ภายใน 6 เดือน

• ความเสี่ยงระดับสูงมาก (Extreme risk) แสดงด้วยสีแดง

ระดับคะแนน 15-25 คือ ระดับที่ไม่สามารถยอมรับได้ จำเป็นต้องมีการจัดการความเสี่ยงให้อยู่ในระดับที่ยอมรับได้ทันที

คำชี้แจง 2: ระดับความถี่ (Frequency)

ระดับ

โอกาสที่จะเกิดความเสี่ยง

1 = น้อยมาก

ยังไม่เคยเกิดขึ้น เพิ่งเคยเกิดขึ้้น ครั้งแรก

2 = น้อย

เกิดขึ้นได้น้อย หรือพบ 1 ครั้งในรอบปี

3 = ปานกลาง

เกิดขึ้นได้ปานกลาง พบ 3-4 ครั้ง/ปี หรือ ไตรมาสละ 1 ครั้ง

4 = สูง

เกิดขึ้นได้บ่อย พบ 1 ครั้ง/เดือน

5 = สูงมาก

เกิดขึ้นได้บ่อยมาก พบ เป็นประจำทุกวัน ทุกสัปดาห์

บริษัทกำหนด Risk Domain ไว้เป็นดังนี้

ความเสี่ยงต่อการดำเนินธุรกิจของบริษัท

ทะเบียนความเสี่ยง

ชื่อความเสี่ยงลักษณะความเสี่ยงผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นมาตรการบริหารความเสี่ยงปัจจัยความเสี่ยงที่เกี่ยวข้อง
พฤติกรรมหรือความต้องการของลูกค้า / ผู้บริโภค

ปัจจุบันผู้บริโภคไม่ได้มองโรงพยาบาลเป็นเพียงสถานที่รักษาเมื่อเจ็บป่วย แต่เปลี่ยนมาเป็นแหล่งดูแลสุขภาพเชิงรุก เช่น การตรวจสุขภาพประจำปี, การวางแผนโภชนาการ, และการเสริมความงาม มีความคาดหวังสูงขึ้นในความแม่นยำในการรักษาและการบริการที่รวดเร็ว การใช้เทคโนโลยี เช่น AI ในการวินิจฉัยโรค, หุ่นยนต์ช่วยผ่าตัด และ Telemedicine กลายเป็นมาตรฐานที่ผู้บริโภคต้องการ นอกจากนี้ผู้บริโภคใช้ข้อมูลออนไลน์ในการค้นหา รีวิว และเลือกโรงพยาบาล ทำให้ธุรกิจต้องเน้นความโปร่งใสและสร้างความน่าเชื่อถือผ่านช่องทางดิจิทัล

  • รายได้จาก "การรักษา" อาจโตช้าลง เมื่อผู้บริโภคดูแลสุขภาพดีขึ้นและประหยัดค่าใช้จ่าย รายได้จากการรักษาโรคทั่วไปอาจไม่เติบโต

    หวือหวาเหมือนเดิม

  • โรงพยาบาลต้องมีการปรับรูปแบบการให้บริการที่สามารถสร้างรายได้ต่อเนื่อง มากกว่าการรอให้มีโรค หรือ มีอาการป่วยแล้วเข้ามารักษา

  • โรงพยาบาลมีค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นในการปรับพื้นที่หรือสร้างศูนย์เฉพาะทางมากขึ้น เช่น ศูนย์เวชศาสตร์ชะลอวัย หรือศูนย์กายภาพบำบัดระดับพรีเมียม เพื่อตอบโจทย์กลุ่มลูกค้า Gen ใหม่มากขึ้น

  • พัฒนาโปรแกรม Wellness & Preventive ที่ไม่ต้องรอคนป่วย เช่น การตรวจยีนเพื่อวางแผนสุขภาพ หรือศูนย์ฟื้นฟูหลังผ่าตัด เพื่อลดการพึ่งพารายได้จากผู้ป่วยนอกทั่วไปเพียงอย่างเดียว

  • ยกระดับประสิทธิภาพการรักษาด้วยเทคโนโลยีที่ทันสมัยและแม่นยำ

  • จัดทำแพ็กเกจการรักษาแบบ Fixed Price ที่ชัดเจนเพื่อป้องกันการเปรียบเทียบในเชิงลบ และช่วยให้ผู้ป่วยตัดสินใจง่ายขึ้น ท่ามกลางภาวะเศรษฐกิจชะลอตัว

  • เพิ่มประสบการณ์ผู้ป่วย โดยนำเทคโนโลยีมาใช้ในการนัดหมายและชำระเงิน เพื่อลดความแออัด และเพิ่มความพึงพอใจ

  • ฝึกอบรมบุคลากรให้มีทักษะด้านเทคโนโลยีและการบริการที่เน้น "การให้คำปรึกษา" มากกว่าแค่การจ่ายยาตามอาการ

  • จับมือกับบริษัทประกันเพื่อทำโปรแกรมร่วมกัน หรือร่วมกับบริษัทเทคโนโลยีเพื่อลดต้นทุนการพัฒนาระบบเองทั้งหมด

729 · Description: พฤติกรรมหรือความต้องการของลูกค้า / ผู้บริโภค · Info category: STRATEGIC_RISK
นโยบายของรัฐ
  • มาตรการควบคุมราคายาและเวชภัณฑ์ (Price Controls) ภาครัฐมีการกำกับดูแลราคายา เวชภัณฑ์ และค่าบริการทางการแพทย์อย่างเข้มงวดมากขึ้น

  • นโยบายโครงการรับยาใกล้บ้าน ซึ่งเดิมเน้นลดความแออัดในโรงพยาบาลรัฐ แต่ปัจจุบันครอบคลุมไปถึงสิทธิประกันสังคมด้วย

  • โรงพยาบาลเอกชนจะมีขีดความสามารถในการปรับขึ้นราคา (Mark-up) ลดลง ส่งผลโดยตรงต่ออัตรากำไร (Profit Margin) และบริษัท เป็นโรงพยาบาลที่มีจำนวนสาขาน้อยไม่มีอำนาจต่อรองกับซัพพลายเออร์

  • สูญเสียรายได้จากจากการบวกส่วนต่างราคายาลดลง ซึ่งเป็นกำไรหลักของโรงพยาบาลเอกชน, โรงพยาบาลต้องเปิดเผยข้อมูลใบสั่งยาผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์ทำให้ร้านยาภายนอกเห็นข้อมูล ซึ่งมีความเสี่ยงเรื่อง PDPA หากระบบรักษาความปลอดภัยไม่ดีพอ สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (สคส.) และแม้ลดความแออัดได้ แต่โรงพยาบาลต้องแบกรับต้นทุนในการตรวจสอบความถูกต้องของยาที่คนไข้ไปรับภายนอกเมื่อคนไข้กลับมาตรวจซ้ำ

  • โรงพยาบาลควรจัดตั้งหน่วยเภสัชกรรมทางไกลเพื่อดูแลคนไข้ที่รับยาที่บ้านหรือร้านยาเอง เพื่อยังคงรักษาความสัมพันธ์กับคนไข้สร้างเครือข่ายร้านยาของตัวเองเช่น ร้านขายยาแฟรนไชส์หรือพันธมิตรร้านยาใกล้บ้าน เพื่อให้รายได้ยังคงหมุนเวียนอยู่ในกลุ่มธุรกิจเดิม

  • ปรับเพิ่มค่าบริการอาทิ ค่าปรึกษาแพทย์ / เภสัชกรทดแทนกำไรจากการขายยาทีละเม็ด

730 · Description: นโยบายของรัฐ · Info category: STRATEGIC_RISK
ความเสี่ยงด้านความมั่นคงปลอดภัยทางไซเบอร์

การถูกโจมตีด้วยมัลแวร์เรียกค่าไถ่หรือการโจรกรรมข้อมูลส่วนบุคคลของผู้ป่วย (Data Breach) เนื่องจากโรงพยาบาลมีการเชื่อมต่อระบบภายในกับแอปพลิเคชั่นและอุปกรณ์ IoT จำนวนมาก

ข้อมูลประวัติการรักษาหลุดสู่สาธารณะ ส่งผลเสียต่อชื่อเสียงอย่างรุนแรง การรักษาหยุดชะงัก (ระบบล่มเข้าถึงข้อมูลไม่ได้) และอาจถูกฟ้องร้องเรียกค่าเสียหายมหาศาลตามกฎหมาย PDPA

ติดตั้งระบบป้องกันหลายชั้น (Multi-layer Defense) และการยืนยันตัวตนแบบ MFA ทำระบบสำรองข้อมูลแบบ Offline (Air-gapped Backup) จัดให้มีการตรวจสอบความปลอดภัย (Vulnerability Assessment) เป็นประจำทุกปี

732 · Description: การเปลี่ยนแปลงด้านเทคโนโลยี · Info category: STRATEGIC_RISK
ความเสี่ยงด้านการเข้ามาของเทคโนโลยีใหม่ที่มาแทนที่

การเติบโตของ Telemedicine และอุปกรณ์ตรวจสุขภาพที่บ้าน (Home Diagnostics) ทำให้คนไข้ไม่จำเป็นต้องเดินทางมาโรงพยาบาลสำหรับโรคทั่วไป

จำนวนผู้ป่วยนอก (OPD) ในกลุ่มโรคไม่รุนแรงลดลง รายได้จากค่าธรรมเนียมโรงพยาบาล และค่าบริการพื้นฐานลดหายไป

เปลี่ยนความเสี่ยงเป็นโอกาสด้วยการสร้าง "Virtual Hospital" ของตัวเอง โดยลงทุนในอุปกรณ์ Wearables เพื่อให้บริการติดตามอาการทางไกล (Remote Patient Monitoring) ซึ่งสร้างรายได้แทนการรอให้คนไข้มาพบที่โรงพยาบาล

732 · Description: การเปลี่ยนแปลงด้านเทคโนโลยี · Info category: STRATEGIC_RISK
การแข่งขัน / การเพิ่มขึ้นของคู่แข่ง / การเข้ามาดำเนินธุรกิจได้โดยง่ายของผู้ค้ารายใหม่
  • เครือข่ายโรงพยาบาลขนาดใหญ่ขยายสาขาไปยังพื้นที่หัวเมือง ส่งผลให้โรงพยาบาลสูญเสียส่วนแบ่งการตลาด

  • โรงพยาบาลเฉพาะทางเกิดขึ้นมาก เช่น ศูนย์ไตเทียม, ศูนย์ศัลยกรรมตกแต่ง หรือ Wellness Center ที่เข้ามาแย่งชิงกลุ่มลูกค้าเฉพาะทางที่มีกำไรสูง

  • สงครามราคา ซึ่งหากไม่มีจุดเด่นที่ชัดเจน โรงพยาบาลต้องลดราคาค่าบริการ หรือจัดโปรโมชั่นตรวจสุขภาพเพื่อดึงดูดลูกค้า ส่งผลให้อัตรากำไร (Profit Margin) ลดลง

  • การแย่งตัวบุคลากรทางการแพทย์ แพทย์เฉพาะทาง และพยาบาลวิชาชีพ ทำให้ต้นทุนด้านบุคลากรสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ

  • คนไข้มีทางเลือกมากขึ้น และยึดติดกับแบรนด์น้อยลง หากการบริการไม่รวดเร็วหรือเทคโนโลยีล้าสมัย

  • มุ่งเน้นความเป็นเลิศเฉพาะทาง เช่น ศูนย์โรคหัวใจ หรือศูนย์มะเร็ง เพื่อให้คู่แข่งเลียนแบบได้ยาก

  • กลยุทธ์พันธมิตรสร้างเครือข่ายส่งต่อผู้ป่วย ร่วมกับคลินิกหรือโรงพยาบาลขนาดเล็ก เพื่อขยายฐานลูกค้า โดยไม่ต้องลงทุนสร้างตึกใหม่

  • การบริหารประสบการณ์ลูกค้าลดระยะเวลารอคอย เพื่อสร้างความประทับใจที่เหนือกว่าคู่แข่งรายใหม่การบริหารต้นทุน

1714 · Description: การแข่งขัน / การเพิ่มขึ้นของคู่แข่ง / การเข้ามาดำเนินธุรกิจได้โดยง่ายของผู้ค้ารายใหม่ · Info category: STRATEGIC_RISK
ด้านสิ่งแวดล้อม (Environmental - E)

การจัดการขยะติดเชื้อและขยะพลาสติกที่ไม่เป็นไปตามมาตรฐาน, การปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากระบบทำความเย็นและไฟฟ้า 24 ชั่วโมง และการขาดแคลนทรัพยากรน้ำ

ถูกปรับหรือสั่งระงับการดำเนินงานจากหน่วยงานกำกับดูแล, ค่าใช้จ่ายด้านพลังงานที่พุ่งสูงขึ้น และเสียชื่อเสียง หากเกิดเหตุสารเคมีหรือเชื้อโรคหลุดรอดสู่ชุมชน

  • จัดสร้างบ่อบำบัดน้ำเสียระบบจานหมุนชีวภาพ

  • ร่วมมือกับสำนักงานสิ่งแวดล้อมจังหวัด เพื่อบริหารจัดการคัดแยกขยะอย่างถูกวิธี

1717 · Description: ความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับสิ่งแวดล้อม สังคม และบรรษัทภิบาล (ESG) · Info category: STRATEGIC_RISK
ด้านสังคม (Social - S)

ภาวะหมดไฟของบุคลากร, การละเมิดข้อมูลส่วนบุคคลของคนไข้ (PDPA), และความไม่เท่าเทียมในการเข้าถึงบริการรักษาพยาบาล

  • การลาออกหรือการถูกแย่งตัวไปของบุคลากรสำคัญ

  • การถูกฟ้องร้องจากการรักษา

  • การทำข้อมูลคนไข้รั่วไหล

  • พัฒนาระบบการบริหารจัดการค่าตอบแทนเพื่อให้สามารถแข่งขันได้

  • ปรับปรุงระบบเทคโนโลยีสารสนเทศทั้งระบบ (Cybersecurity)

1717 · Description: ความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับสิ่งแวดล้อม สังคม และบรรษัทภิบาล (ESG) · Info category: STRATEGIC_RISK
ด้านบรรษัทภิบาล (Governance - G)

การทุจริตในการจัดซื้อจัดจ้างยาและเวชภัณฑ์, การขาดจรรยาบรรณวิชาชีพในการโฆษณาเกินจริง และโครงสร้างกรรมการบริษัทที่ไม่มีความเป็นอิสระ

ขาดความเชื่อมั่นจากผู้ถือหุ้นและนักลงทุน และผู้รับบริการทั่วไป

จัดทำคู่มือ Anti-Corruption และช่องทางรับเรื่องร้องเรียน (Whistleblowing)

1717 · Description: ความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับสิ่งแวดล้อม สังคม และบรรษัทภิบาล (ESG) · Info category: STRATEGIC_RISK
ความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับการแพร่ระบาดของโรคติดต่อ

การแพร่ระบาดของโรคติดต่อในธุรกิจโรงพยาบาลเป็นความเสี่ยงภายนอกที่มีความไม่แน่นอนสูง ส่งผลกระทบรุนแรงและกว้างขวางต่อโครงสร้างรายได้ ต้นทุน และภาพลักษณ์องค์กร อีกทั้งเป็นความเสี่ยงที่อาจยืดเยื้อและเกิดซ้ำ จึงจัดเป็นความเสี่ยงเชิงกลยุทธ์ที่ต้องมีการบริหารจัดการระยะยาว เกิดจากปัจจัยที่ควบคุมไม่ได้ เช่น การระบาดในชุมชน นโยบายรัฐ โรงพยาบาลไม่สามารถป้องกันการเกิดโรคได้โดยตรง ซึ่งไม่สามารถคาดการณ์ระยะเวลา ความรุนแรง หรือจำนวนผู้ป่วยได้ชัดเจน อาจเกิดการระบาดหลายระลอก

การแพร่ระบาดส่งผลกระทบต่อธุรกิจโรงพยาบาลในหลายมิติ ทั้งด้านรายได้ที่ผันผวน ต้นทุนที่เพิ่มสูง บุคลากรที่ขาดแคลน และความเชื่อมั่นที่อาจลดลง ซึ่งล้วนกระทบต่อความสามารถในการแข่งขันและความยั่งยืนขององค์กรในระยะยาว

  • รายได้จากผู้ป่วยทั่วไปลดลง จากการเลื่อนการรักษา

  • ค่าอุปกรณ์ป้องกัน (PPE) และเวชภัณฑ์สูงขึ้น ค่าล่วงเวลาและค่าตอบแทนพิเศษบุคลากร ลงทุนเพิ่มใน ICU / ห้องแยกโรค / ระบบควบคุมการติดเชื้อ ต้นทุนดำเนินงานต่อหัวผู้ป่วยเพิ่มขึ้น

  • บุคลากรติดเชื้อหรือกักตัว ภาวะเหนื่อยล้า (Burnout) ขาดแคลนแพทย์และพยาบาล คุณภาพบริการอาจลดลง

  • หากควบคุมการติดเชื้อไม่ได้ อาจเสียชื่อเสียงทันที ความเชื่อมั่นของผู้ป่วยและนักลงทุนลดลง

มาตรการจัดการความเสี่ยงของธุรกิจโรงพยาบาลจากการแพร่ระบาดควรครอบคลุมทั้งด้านกลยุทธ์ การเงิน บุคลากร การปฏิบัติการ และการสื่อสาร เพื่อสร้างความยืดหยุ่น ลดผลกระทบ และเสริมความสามารถในการแข่งขันในระยะยาว

  • จัดทำ Business Continuity Plan (BCP) รองรับหลายสถานการณ์

  • กระจายแหล่งรายได้ ไม่พึ่งพา Medical Tourism เพียงอย่างเดียว

  • จัดอบรมการควบคุมการติดเชื้ออย่างต่อเนื่อง ใช้เทคโนโลยีช่วยลดภาระงาน

  • จัดโซนแยกผู้ป่วยติดเชื้อชัดเจน เพิ่มมาตรการควบคุมการติดเชื้อ (Infection Control) สำรองเวชภัณฑ์และกระจายแหล่งจัดซื้อ

  • สื่อสารข้อมูลอย่างโปร่งใสและรวดเร็ว สร้างความมั่นใจด้านความปลอดภัยแก่ผู้ป่วย บริหารจัดการวิกฤตด้านสื่ออย่างมืออาชีพ

1718 · Description: การแพร่ระบาดของโรคติดต่อ · Info category: STRATEGIC_RISK
การขาดแคลนหรือพึ่งพิงแรงงานที่มีศักยภาพ
  • การลาออกของแพทย์เฉพาะทาง พยาบาลวิชาชีพ หรือเภสัชกร เพื่อไปทำงานในโรงพยาบาลคู่แข่งที่ให้ค่าตอบแทนสูงกว่า หรือย้ายไปทำงานต่างประเทศที่มีสวัสดิการดีกว่า

  • วิกฤตวัยเกษียณ (Aging Workforce) สัดส่วนบุคลากรที่มีประสบการณ์สูงเข้าสู่วัยเกษียณ ในขณะที่คนรุ่นใหม่ (Gen Z) มีค่านิยมการทำงานที่เน้น Work-Life Balance มากขึ้น ทำให้ไม่ต้องการทำงานหนักหรืออยู่เวรดึก

  • โรงพยาบาลพึ่งพิงแพทย์ "แม่เหล็ก" หรือผู้เชี่ยวชาญเฉพาะด้านเพียงไม่กี่คน หากกลุ่มคนเหล่านี้ลาออกหรือเจ็บป่วย จะส่งผลกระทบต่อรายได้หลักทันที

  • การขาดแคลนในสายงานสนับสนุนใหม่ๆ เช่น นักวิเคราะห์ข้อมูลสุขภาพ (Health Data Analyst) หรือผู้เชี่ยวชาญด้าน IT ทางการแพทย์ ซึ่งหายากกว่าบุคลากรทั่วไป

  • ขีดความสามารถในการให้บริการลดลงอาจต้องมีการปิดศูนย์บริการบางส่วนหรือจำกัดจำนวนรับคนไข้ ทำให้เสียโอกาสทางธุรกิจ

  • ต้นทุนการดำเนินงานพุ่งสูงโรงพยาบาลต้องจ่ายค่าตอบแทนพิเศษ หรือต้องมีการทำT Part-time เพื่อหาคนมาทดแทนให้ครบ

  • คุณภาพการรักษาและความปลอดภัยของผู้ป่วยลดลงจากการทำงานหนักเกินไป นำไปสู่ความเหนื่อยล้า ซึ่งเพิ่มความเสี่ยงในการเกิดความผิดพลาดทางการแพทย์

  • ความพึงพอใจของคนไข้ลดลง ระยะเวลารอคอยนานขึ้นและการบริการที่ไม่ต่อเนื่อง ส่งผลต่อภาพลักษณ์ในระยะยาว

  • การสร้างระบบสืบทอดตำแหน่ง : ระบุตัวบุคคลที่มีศักยภาพ (High Potential) และเตรียมความพร้อมเพื่อขึ้นมาทดแทนตำแหน่งสำคัญล่วงหน้าอย่างน้อย 2-3 ปี

  • โครงสร้างค่าตอบแทนที่แข่งขันได้ : ไม่ใช่แค่เงินเดือน แต่รวมถึงสวัสดิการที่ตอบโจทย์ชีวิต เช่น ประกันสุขภาพครอบคลุมครอบครัว, ทุนการศึกษาต่อ, และการทำงานที่ยืดหยุ่น

  • การพัฒนาทักษะ : ให้โอกาสในการเข้ารับการฝึกอบรมเพื่อพัฒนาบุคลากรระดับรองขึ้นมาทำหน้าที่ที่ซับซ้อนขึ้นได้

  • สร้างวัฒนธรรมองค์กรที่น่าอยู่ เพื่อดึงดูดคนรุ่นใหม่ที่มองหา "คุณค่า" ในการทำงานมากกว่าแค่เรื่องเงิน

739 · Description: การขาดแคลนหรือพึ่งพิงแรงงานที่มีศักยภาพ · Info category: OPERATIONAL_RISK
ความปลอดภัยของข้อมูลหรือระบบคอมพิวเตอร์และการโจมตีทางไซเบอร์
  • การรั่วไหลของข้อมูลส่วนบุคคลข้อมูลอ่อนไหว เช่น ประวัติการรักษา โรคประจำตัว หรือเลขบัตรประชาชน

  • พนักงานใช้รหัสผ่านที่คาดเดาง่าย หรือเผลอคลิกลิงก์ Phishing รวมถึงการแอบเข้าดูข้อมูลคนไข้โดยไม่มีอำนาจหน้าที่

  • หากระบบล่ม การรักษาที่เร่งด่วนอาจล่าช้า หรือเกิดความผิดพลาดในการให้ยาเนื่องจากดูประวัติไม่ได้

  • ความเสียหายทางการเงิน ค่าใช้จ่ายในการกู้คืนระบบ ค่าปรับมหาศาลจากกฎหมาย PDPA และการถูกฟ้องร้องเรียกค่าเสียหายจากคนไข้

  • การสูญเสียความเชื่อมั่นชื่อเสียงของโรงพยาบาลจะเสียหายอย่างรุนแรง ซึ่งกู้คืนได้ยากกว่าความเสียหายด้านทรัพย์สิน

  • ระบบสำรองข้อมูลสำรองข้อมูลสำคัญแบบออฟไลน์และตรวจสอบการกู้คืน อย่างสม่ำเสมอ เพื่อให้มั่นใจว่าสามารถกลับมาให้บริการได้ทันทีหากถูกโจมตี

  • การฝึกจัดอบรมให้พนักงานรู้จักการสังเกต Phishing Email และการบริหารจัดการรหัสผ่านที่ปลอดภัยอย่างต่อเนื่อง

  • แผนตอบโต้ภาวะฉุกเฉิน ซ้อมแผนบริหารความต่อเนื่องทางธุรกิจในกรณีที่ระบบคอมพิวเตอร์ใช้งานไม่ได้ โดยต้องมีระบบ Manual สำรองเพื่อดูแลคนไข้

744 · Description: ความปลอดภัยของข้อมูลหรือระบบคอมพิวเตอร์และการโจมตีทางไซเบอร์ · Info category: OPERATIONAL_RISK
การเปลี่ยนแปลงกฎระเบียบและกฎหมายเกี่ยวกับการประกอบธุรกิจ
  • การออกกฎหมายใหม่ที่เข้มงวดขึ้น เช่น พ.ร.บ. สถานพยาบาล, พ.ร.บ. คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล, หรือการปรับเปลี่ยนกฎเกณฑ์ของ สปสช. และประกันสังคม

  • การเปลี่ยนแปลงนโยบายควบคุมราคายาและเวชภัณฑ์ หรือค่าบริการทางการแพทย์จากกระทรวงพาณิชย์

  • ต้นทุนเพิ่มขึ้นต้องลงทุนในระบบ IT เพื่อพัฒนาระบบการทำงานให้ครอบคลุมและปลอดภัย

  • รายได้ลดลง หากมีการควบคุมราคาหรือเปลี่ยนเกณฑ์การเบิกจ่ายประกัน

  • จัดตั้งทีมกฎหมายหรือหน่วยงานกำกับดูแลเพื่อติดตามการเปลี่ยนแปลงของร่างกฎหมายอย่างใกล้ชิด

  • การเข้าร่วมเป็นสมาชิกสมาคมโรงพยาบาลเอกชน เพื่อเป็นกระบอกเสียงและรับทราบข้อมูลข่าวสารล่วงหน้า

756 · Description: การเปลี่ยนแปลงกฎระเบียบและกฎหมายเกี่ยวกับการประกอบธุรกิจ · Info category: COMPLIANCE_RISK
การกำกับดูแลกิจการ
  • โครงสร้างการบริหารงานขาดความโปร่งใส หรือมีการขัดกันของผลประโยชน์ (Conflict of Interest)

  • การขาดจริยธรรมในการโฆษณา หรือการให้ข้อมูลการรักษาที่เกินจริงเพื่อดึงดูดลูกค้า

  • ความเชื่อมั่นลดลงนักลงทุนและผู้ถือหุ้นขาดความมั่นใจ ส่งผลต่อราคาหุ้นและการระดมทุน

  • สาธารณชนตั้งคำถามถึงจรรยาบรรณของโรงพยาบาล ทำให้ชื่อเสียงเสียหายอย่างหนัก

  • การแทรกแซงจากรัฐถูกตรวจสอบอย่างเข้มข้นจากหน่วยงานกำกับดูแลธุรกิจ

  • จัดทำคู่มือบรรษัทภิบาลและจรรยาบรรณธุรกิจที่ชัดเจน และประกาศให้พนักงานทุกระดับถือปฏิบัติ

759 · Description: การกำกับดูแลกิจการ · Info category: COMPLIANCE_RISK
ความเสี่ยงจากการถูกฟ้องร้อง (Legal & Litigation Risk)
  • การฟ้องร้องจากการรักษาที่ผิดพลาด หรือการวินิจฉัยโรคที่คลาดเคลื่อน

  • ข้อพิพาททางสัญญากับคู่ค้า แรงงาน หรือบริษัทประกัน

  • การถูกฟ้องร้องจากคนไข้ กรณีข้อมูลส่วนบุคคลรั่วไหลหรือถูกนำไปใช้โดยไม่ได้รับอนุญาต

  • ค่าเสียหายมหาศาลต้องจ่ายค่าสินไหมทดแทนตามคำสั่งศาล ซึ่งอาจมีมูลค่าสูงมากในเคสที่รุนแรง

  • ภาพลักษณ์เสียหาย ข่าวการฟ้องร้อง มักถูกแพร่กระจายเร็วในโซเชียลมีเดีย ส่งผลกระทบต่อจำนวนผู้มาใช้บริการ

  • บุคลากรทางการแพทย์ต้องเสียเวลาไปกับการขึ้นศาลแทนที่จะเอาเวลาไปรักษาคนไข้

  • ทำประกันความรับผิดชอบต่อวิชาชีพสำหรับแพทย์และสถานพยาบาล

  • อบรมบุคลากรพฤติกรรมบริการให้กับบุคลากร

  • เคร่งครัดในมาตรฐานการรักษาตามหลักวิชาชีพและมีการบันทึกเวชระเบียนที่ครบถ้วนเพื่อใช้เป็นหลักฐาน

1723 · Description: ความเสี่ยงจากการถูกฟ้องร้อง · Info category: COMPLIANCE_RISK
ความผันผวนของรายได้
  • การพึ่งพิงกลุ่มลูกค้าหลัก รายได้ส่วนใหญ่มาจากกลุ่มเดียว เช่น พึ่งพิงผู้ป่วยประกันสังคม, คู่สัญญาบริษัทประกันชีวิต หรือกลุ่มลูกค้าต่างชาติ (Medical Tourism) หากนโยบายภาครัฐหรือเศรษฐกิจประเทศนั้นๆ เปลี่ยน รายได้จะวูบทันที

  • รายได้มักจะสูงในช่วงฤดูฝนหรือฤดูหนาว (โรคระบาดตามฤดูกาล) และลดลงอย่างมากในช่วงฤดูร้อนหรือช่วงเทศกาลยาวๆ ที่คนไม่อยากมาโรงพยาบาล

  • การเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมผู้บริโภค คนไข้หันไปใช้บริการ Telemedicine หรือดูแลสุขภาพเชิงป้องกันมากขึ้น ทำให้เคสผู้ป่วยที่มีรายได้สูงลดลง

  • ในช่วงที่รายได้ต่ำแต่ มีต้นทุนคงที่ เช่น เงินเดือน ค่าไฟ และค่าเสื่อมราคาซึ่งอาจทำให้กระแสเงินสด

  • การชะลอแผนการลงทุน: เมื่อรายได้ไม่นิ่ง โรงพยาบาลอาจต้องเลื่อนการซื้ออุปกรณ์การแพทย์เทคโนโลยีสูงหรือการขยายตึกใหม่ออกไป ทำให้เสียโอกาสในการแข่งขันระยะยาว

  • เพิ่มสัดส่วนลูกค้าให้สมดุลระหว่าง ลูกค้าเงินสด, ประกันชีวิต, ประกันสังคม และต่างชาติ เพื่อลดผลกระทบเมื่อกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งหายไป

  • สร้างรายได้จากบริการที่ไม่รอให้คนไข้ป่วย เช่น แพ็กเกจตรวจสุขภาพเฉพาะทาง, ศูนย์เวชศาสตร์ชะลอวัย ซึ่งช่วยสร้างรายได้สม่ำเสมอ

  • ทำสัญญากับบริษัทเอกชนเพื่อดูแลสุขภาพพนักงานประจำปี ช่วยให้โรงพยาบาลคาดการณ์รายได้ขั้นต่ำได้แม่นยำขึ้น

1725 · Description: ความผันผวนของรายได้ · Info category: FINANCIAL_RISK

ความเสี่ยงต่อการลงทุนของผู้ถือหลักทรัพย์

ทะเบียนความเสี่ยง

ชื่อความเสี่ยงลักษณะความเสี่ยงผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นปัจจัยความเสี่ยงที่เกี่ยวข้อง
ความเสี่ยงต่อการลงทุนของผู้ถือหลักทรัพย์

เป็นหุ้นที่มีมูลค่าหลักทรัพย์ตามราคาตลาดไม่ใหญ่มาก ปริมาณการซื้อขายไม่สูง

นักลงทุน อาจเข้าซื้อ-ขายออกได้ยาก และราคาหุ้นอาจมีความผันผวนสูง หากมีการซื้อ หรือ ขายเพียงเล็กน้อย

2975 · Description: ความเสี่ยงจากการที่หุ้นมี free float น้อยส่งผลให้สภาพคล่องในการซื้อขายน้อย · Info category: HOLDER_RISK
สารบัญ